|  |
Blanketen, spargen en inertiseren |
|
Kwaliteitsverhoging door zuurstofverwijdering of -verlaging
Houdbaarheid, geur, kleur en smaak. Dat zijn de criteria waarop uw afnemer uw product beoordeelt. Op veel van de processtappen die uw product doorlopen, kunt u invloed uitoefenen en op die manier bijvoorbeeld ongewenste reacties voorkomen. Drie technieken die deze ongewenste reacties kunnen voorkomen zijn blanketen, spargen en inertiseren.
Voor een goede procesgang worden grondstoffen op voorraad gehouden. Dit is een extra kritische stap in het proces. De condities waaronder het product is opgeslagen, kunnen de kwaliteit ervan aantasten. Zo kunnen er onder invloed van zuurstof de volgende (ongewenste) reacties plaatsvinden:
- Oxidatie, waardoor onder andere de voedingswaarde, geur en smaak aangetast worden. Bij vruchtensappen bijvoorbeeld kunnen vitamines worden afgebroken, kleuren vervagen en geurstoffen veranderen. Oliën en vetten kunnen ranzig worden en wijn kan verzuren.
- Groei van micro-organismen (zoals bacteriën, schimmels en gisten), waardoor de houdbaarheid wordt aangetast.
- Heftige nevenreacties, zoals stofexplosies, waardoor gevaarlijke situaties ontstaan
De drie technieken
Om deze ongewenste reacties te voorkomen, is het noodzakelijk om de zuurstof uit het systeem te verwijderen, of tot een veilige concentratie te verlagen. Hiervoor heeft Linde Gas Benelux een drietal technieken beschikbaar:
- blanketen: het afdekken van een vloeistof met een inert gas
- spargen: het inbrengen van een inert gas in de vorm van fijnverdeelde gasbelletjes in een vloeistof
- inertiseren: het verdringen van de zuurstof uit een gesloten ruimte d.m.v. een inert gas
Specifiek houden deze technieken het volgende in:
Blanketen
Blanketen betekent letterlijk "een deken opleggen". Vloeibare of vaste producten in een tank worden onder een deken van stikstof bedekt, om ze te beschermen tegen de kwalijke invloed van zuurstof.
Bij het blanketen wordt in de kopruimte van bijvoorbeeld een opslagtank óf net zo goed in een 200 ml (frisdrank)blikje (!) een inert gas geïnjecteerd, totdat een voldoende lage restzuurstofwaarde bereikt is. Om inlek van lucht te voorkomen, wordt in deze kopruimte een zekere constante overdruk aangehouden.
Spargen
In vloeistoffen en in vloeibare levensmiddelen is altijd een bepaalde hoeveelheid zuurstof opgelost. Deze kan van nature in het product aanwezig zijn. De zuurstof kan ook in het product gekomen zijn door lekkage in het transportsysteem.
Om het zuurstofgehalte van een vloeistof te verlagen, kan men een overmaat aan bijvoorbeeld stikstof injecteren; dit is wat we onder spargen verstaan. Stikstof is een inert gas; het reageert niet met het product. In de vloeistof ontstaat een spanningsverschil tussen de opgeloste zuurstof en de ingebrachte stikstof. De fijnverdeelde stikstofgasbelletjes strippen het zuurstofgas uit de vloeistof. Daardoor zal een zekere hoeveelheid zuurstof uit de vloeistof ontwijken. Deze hoeveelheid hangt onder meer af van:
- de grootte van het zuurstofoverdragend oppervlak
- het druk- of concentratieverschil
- de temperatuur.
Spargen vindt in het algemeen plaats enkele meters voordat het product in een opslagtank terechtkomt. In de opslagtank zal de overmaat aan stikstof met daarin de opgeloste zuurstof via het vloeistofoppervlak ontwijken.
Het spargen wordt vaak toegepast in combinatie met blanketing.
De technische uitvoering van de stikstofinjectie
De voorziening kan gemakkelijk in een bestaande leiding opgenomen worden. De unit bestaat uit een T-stuk, met daarin een poreus element gemonteerd. Stroomafwaarts bevindt zich een kijkglas. Door het poreuze element wordt stikstof zeer fijn verdeeld in de vloeistof.
Inertiseren
Inertiseren (ook wel: purgen) is het "voorspoelen" van de lege tank met bijvoorbeeld stikstof, om alle zuurstof te verwijderen voordat de tank gevuld wordt. Stikstof is een inert gas, dat niet reageert met andere stoffen en zich daarmee pas na langere tijd mengt. Inertiseren is een betrouwbare, internationaal toegepaste methode om een ongewenste atmosfeer te verwijderen en die te vervangen door een inhoud waarvan de samenstelling precies bekend is.
Wanneer in een proces geblanket en gesparged wordt, dan behoort ook inertiseren tot het proces om de optimale situatie te bereiken. Inertiseren wordt daar toegepast waar heel lage zuurstofconcentraties gerealiseerd moeten worden, en ook daar waar uit veiligheidsoverwegingen de opslagtank volledig vrij van zuurstof moet zijn.
Toepassingsgebieden
Zoals uiteengezet, worden de Linde Gas Benelux-gassen ingezet om de kwaliteit van uw product te handhaven.
Een overzicht van voorbeelden van producten en geschikte gastoepassingen vindt u in de tabel.
| Product |
Spargen |
Blanketen |
Intertiseren |
Kooldioxide |
Stikstof |
| Vruchtensap |
x |
x |
|
x |
x |
| Bier |
|
x |
x |
x |
x |
| Wijn |
x |
x |
|
x |
x |
| Isotone drank |
x |
x |
|
|
x |
| Oliën & vet |
x |
x |
x |
|
x |
| Melkpoeder |
|
x |
x |
x |
x |
| Chemicaliën |
|
x |
x |
|
x |
| Noten/pinda's |
|
x |
x |
x |
x |
Wanneer u overweegt om uw product(en) te gaan blanketen, spargen en wellicht ook het inertiseren te gaan toepassen, moet gekeken worden welke techniek het beste voldoet. De Linde Gas Benelux-toepassingsspecialisten, waaronder ook levensmiddelentechnologen, zijn u daarbij graag van dienst. |
|
| |
|
|
| Linde Gas Benelux |
| Telefoon: | +31 (0)88 262 62 62 (NL), +32 (0)28 90 95 10 (B) |
| Fax: | +31 (0)10 246 15 06 (NL), +32 (0)28 90 95 29 (B) |
 Mail ons! |
|
| |
|
Recent aangeklikte schermen
|
|
|
